Faiz Hesaplama Rehberi: Paranızı Yönetin
Faiz nedir, basit ve bileşik faiz arasındaki farklar nelerdir? Mevduat yatırımları ve kredi maliyetleri için detaylı rehber.
📌 Faiz Nedir?
Faiz, en temel tanımıyla paranın "kira bedeli" veya "zaman değeri"dir. Birikimlerinizi bankaya yatırdığınızda, paranızı bankanın kullanımına sunduğunuz için size ödenen bedel faizdir. Tersi durumda, bankadan borç aldığınızda, parayı erkenden kullandığınız için bankaya ödediğiniz bedel de faizdir.
⚡ Basit vs Bileşik Faiz
Basit Faiz: Getiri sadece anapara üzerinden hesaplanır. Vade sonunda kazanç çekilir, anapara sabit kalır.
Bileşik Faiz: "Faizin faizi"dir. Kazanılan faiz anaparaya eklener, bir sonraki dönem daha yüksek bir tutar üzerinden faiz işler. Uzun vadede servet yaratmanın anahtarıdır.
Hesaplama Formülleri
| Tür | Formül | Açıklama |
|---|---|---|
| Basit Faiz | A = P × (1 + r × t) | P: Anapara, r: Faiz Oranı, t: Süre |
| Bileşik Faiz | A = P × (1 + r)t | Süre (t) üs olarak alınır, getiri katlanarak artar. |
Faiz Hakkında Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Türkiye'deki vadeli mevduat hesaplarında genellikle "Basit Faiz" uygulanır. Vade sonunda (örneğin 32 gün) faiz hesabınıza yatar. Eğer faize dokunmadan vadeyi yenilerseniz (temdit) bileşik faiz etkisi yaratmış olursunuz.
Einstein'ın "Dünyanın 8. harikası" dediği iddia edilen bileşik faiz, uzun vadede küçük birikimleri devasa servetlere dönüştürebilir. Süre ne kadar uzarsa, kartopu etkisi o kadar belirginleşir.
Elde edilen faiz geliri üzerinden devlet tarafından kaynakta kesilen vergidir. Mevduat vadesine göre %5 ile %15 arasında değişebilir. Bu hesaplama aracı "Brüt" (Vergi öncesi) tutarı hesaplamaktadır.
Yıllık faiz, paranın 1 yıl boyunca durması halinde kazanacağı orandır. Aylık faiz ise 1 aylık getiridir. Yıllık %24 faiz, aylık yaklaşık %2 faize denk gelir.
Kredi kartı borcunun asgari tutarını ödeyip kalanını bırakırsanız, bir sonraki ay kalan borca faiz işler. Buna "Akdi Faiz" denir ve borç biriktikçe bileşik faiz etkisi yaratabilir.
Yıllık faiz oranı / 365 x 32 gün formülü ile günlük bazda hesaplanır. Aracımızda süre birimini "Gün" seçerek bunu kolayca yapabilirsiniz.
Merkez bankası politikaları, enflasyon beklentileri ve piyasadaki likidite durumuna göre bankalar oranlarını günceller.
Paranızın her dönem (gün, ay veya yıl) sonunda ne kadar büyüdüğünü ve ne kadar faiz kazandığını adım adım izlemenizi sağlar.
Hayır, genellikle kredi faizi (borç maliyeti) mevduat faizinden (tasarruf getirisi) daha yüksektir. Aradaki fark bankanın operasyonel giderleri ve karıdır.
Aracımız standart finansal matematik formüllerini kullanmaktadır. Ancak bankalar BSMV ve KKDF gibi ek vergiler uygulayabilir. Resmi işlemler için banka verileri esas alınmalıdır.